Во март, Европската народна партија (ЕПП) ќе расправа за статусот на Српската напредна странка (SNS), откако минатата есен беше започната интерна ревизија на членството на напредњаците во оваа организација на европските конзервативци. Според информации од Nova.rs, постои неформален договор внатре во ЕПП дека ова прашање треба да се реши до јуни. Иако никој не сака да предвиди можно исклучување на SNS, јасно е дека мнозинството во ЕПП, по настаните на српските улици во последната година, веќе не гледа на напредњаците со истата наклонетост. “Александар Вучиќ за нас повеќе не е политичар кој ветува”, изјави еден од членовите на ЕПП.
Во септември 2025 година, Претседателството на ЕПП започна интерен процес за проверка на усогласеноста на политиката на SNS со вредностите на оваа групација. SNS е придружен член на ЕПП од 2016 година, а одлуката за проверка дојде како одговор на насилствата во Србија во последната година, особено по судирите помеѓу режимот на Вучиќ и протестантите. Главната тајничка на ЕПП, Долорес Монтсерат, и потпретседателот Костис Хацидакис, се задолжени да состават извештај на основа на кој ќе се донесе одлука.
Клучната одлука за статусот на SNS се очекува да биде донесена во март, а повеќе извори од ЕПП потврдуваат дека се очекува состанок на Политичката асамблеја, иако точниот датум сè уште не е познат. Сепак, постои уверување дека состанокот ќе се одржи наскоро, бидејќи внатрешниот договор е да се реши статусот на SNS до лето. Некои аналитичари сметаат дека не е сигурно дали ќе се заврши со еден состанок, и дека би можело да се одржи и втор.
Никој не сака да предвиди какви мерки би можеле да бидат донесени против SNS, но многумина веруваат дека некои санкции ќе бидат воведени, бидејќи ЕПП мора јасно да покаже дека не одобрува однесувањето на српскиот режим. “Доста е од зборови и дела, и јасно е дека мораме да излеземе со некои мерки, но тешко е да се каже дали тоа ќе биде најстрогата мерка, односно исклучување од ЕПП”, изјави еден европратеник.
Сепак, расположењето во организацијата кон SNS и Вучиќ се променило драстично. “За мнозинството во ЕПП, Вучиќ повеќе не е политичар кој ветува. Но, мерките ќе зависат и од тоа кого во Србија гледаме како негов потенцијален наследник”, додаде соговорникот.
Германските демократски христијани, пак, го обвинуваат Вучиќ за лицемерие. На неодамнешниот конгрес на Христијанско-демократската унија (CDU) во Штутгарт, Михаел Гахлер, влијателен член на ЕПП, го оцени Вучиќ како дволичен. Тој истакна дека Вучиќ од една страна создава тело за забрзување на преговорите со ЕУ, а од друга страна врши притисок на мирните протестанти и слободните медиуми.
Гахлер го спореди Вучиќ со римскиот бог Јанус, кој има две сосема различни лица. “Нам ни се покажува убавото лице и се тврди дека Србија е на пат кон ЕУ, а дома се користи репресија”, заклучи Гахлер, додавајќи дека Белград мора да направи избор.
Тој нагласи дека ЕПП не може повеќе да одлага одлука. “Имавме и друга партија од Србија, партијата на г. Коштуница, која беше исклучена поради помали прекршоци”, потсети Гахлер. Множеството во ЕПП сега се движи во правец на овие изјави, а претседателот на ЕПП, Манфред Вебер, веќе изјави дека организацијата не е слепа на настаните во Србија.
