Забраната за пушење во затворен простор во последните две децении стана еден од клучните инструменти за заштита на јавното здравје. Сѐ повеќе држави воведуваат строги правила со цел да го намалат пасивното пушење, да ги заштитат вработените и да поттикнат поздрави животни навики. Иако регулативите се разликуваат од земја до земја, трендот е јасен – затворените јавни простори без чад стануваат светски стандард.
Европа – пионер во строгите забрани
Европа е меѓу регионите со најрестриктивни политики. Ирска беше првата земја во светот што во 2004 година воведе целосна забрана за пушење во сите затворени работни и јавни простори, вклучувајќи барови и ресторани. По нејзиниот пример следеа Обединетото Кралство, Франција, Италија, Шпанија, како и скандинавските земји – Шведска, Норвешка и Финска. Во овие држави пушењето е забрането во ресторани, кафулиња, јавни институции и работни простории, со минимални или никакви исклучоци.
Балкан и Источна Европа
Во регионот, правилата постепено се заоструваат. Турција има една од најстрогите забрани, каде пушењето е недозволено во сите затворени јавни простори, вклучително и угостителски објекти. Слични мерки постојат и во други земји, но со различно ниво на примена и контрола.
Австралија и Нов Зеланд
Надвор од Европа, Австралија и Нов Зеланд се меѓу најстрогите кога станува збор за анти-пушачки политики. Таму пушењето е забрането во сите затворени јавни простори, а во некои сојузни држави и во дел од отворените простори, како близина на влезови или детски игралишта.
Северна Америка
Во Канада, забраната за пушење во затворен простор е речиси целосна на национално ниво. Во Соединетите Американски Држави, пак, регулативата зависи од сојузната држава и град – некои имаат целосни забрани, додека други дозволуваат пушење во одредени локали.
Земји со целосна национална забрана
Посебно се издвојува Бутан, каде што не само пушењето во затворен простор, туку и продажбата на тутунски производи е строго ограничена, како дел од државната политика за јавно здравје.
Глобален тренд
Според податоците на Светската здравствена организација, повеќе од 60 земји во светот имаат целосни или речиси целосни забрани за пушење во затворен простор. Иако примената не е секогаш еднакво ефикасна, насоката е јасна – чадот полека исчезнува од јавните простории, а здравјето на граѓаните станува приоритет.
Со оглед на овие трендови, се очекува уште повеќе држави во наредните години да ги заострат законите и да се приклучат кон глобалното движење за простори без чад.
