Иран со децении се претставува како регионална сила која има широка мрежа на сојузници и партнери. Но во моментите на најголеми притисоци и директни воени напади, се отвора прашањето колку таа мрежа навистина функционира. Додека тензиите меѓу Иран од една страна и САД и Израел од друга страна се зголемуваат, реакциите на земјите кои традиционално се сметаат за блиски до Техеран се прилично воздржани.
Во изминатите години Иран разви сложени односи со повеќе држави и политички актери во регионот и пошироко. Меѓу нив се Кина, Русија, Турција, Индија, како и бројни политички и воени движења на Блискиот Исток. Сепак, актуелната криза покажува дека многу од тие врски се пред сè прагматични, а не безусловни сојузништва.
Еден од најинтересните примери е Турција. Иако Анкара и Техеран често соработуваат во енергетиката и регионалната политика, нивните односи се далеку од едноставни. Турските власти неодамна соопштија дека нивните одбранбени системи собориле иранска балистичка ракета, што предизвика дополнителни тензии меѓу двете земји. Иран, пак, негираше дека имал намера да нападне турска територија, но инцидентот ја покажува чувствителноста на регионалните односи.
Слична сложена позиција има и Индија. Делхи долго време одржува економски и трговски врски со Иран, особено во енергетскиот сектор и преку инфраструктурни проекти. Но истовремено, Индија е еден од најголемите увозници на израелско оружје. Премиерот Нарандра Моди во последните години значително ги продлабочи односите со Израел, што ја става Индија во деликатна дипломатска позиција кога станува збор за конфликтот меѓу Техеран и Тел Авив.
Кина, која е најголемиот трговски партнер на Иран и важен купувач на иранска нафта, исто така реагира внимателно. Пекинг постојано повикува на деескалација и дипломатско решение, но избегнува директна конфронтација со САД. Иако Кина го поддржува Иран политички и економски, таа не покажува подготвеност за директна воена поддршка.
Иран во изминатите децении вложи значителни ресурси во изградба на таканаречената „мрежа на отпорот“, која вклучува организации како Хезболах во Либан и ХАМАС во Газа. Но и овие актери се соочуваат со сопствени притисоци и воени конфликти, што значително ја ограничува нивната способност да му помогнат на Техеран во поголем регионален судир.
Поради тоа, аналитичарите сè почесто зборуваат за можноста Иран да се најде во ситуација во која ќе мора сам да се справува со најголемите безбедносни предизвици. Иако земјата има значителна воена и геополитичка тежина, недостатокот на силни и јавно ангажирани сојузници може да ја отежни нејзината позиција во потенцијален поширок конфликт.
Во такви околности, сегашната криза не е само прашање на воени тензии, туку и тест за реалната сила на дипломатските врски на Иран. Одговорот на прашањето дали Техеран има вистински сојузници или само партнери од интерес може значително да влијае врз идниот баланс на силите на Блискиот Исток.



